MAZHAR SAKMAN TÜRKÜ HAZİNESİ 60 AKSİNE DÖNDERDİ DEVRAN-I FELEK (AKSİNNE)

 

MAZHAR SAKMAN TÜRKÜ HAZİNESİ 60 AKSİNE DÖNDERDİ DEVRAN-I FELEK (AKSİNNE)
 
Eski dönem Konya oturaklarında anonim halk müziği örneklerinden başka, âşık tarzı divan ve koşmalar da okunurmuş. Divanlar, aruz vezni kalıplarında ve ağdalı bir dil ile yazıldığından, zamanla Osmanlıca kelimeler yabancılaşmış ve unutulmaya yüz tutmuştur. Son dönemde divan okuyan halk sanatkârlarımızdan Mazhar Sakman’ın vefatından sonra, divanlarımız yok olma sürecine girmiştir. Milli veznimiz hece vezniyle yazılan koşmaların Konya oturaklarında daha uzun süreli yaşaması gerekirken ne yazık ki onlarda unutulmak üzeredir. Konya’nın Âşıklar Kâbe’si olduğu yıllarda, Padişah III. Selim’in fermanı gereği: “Çiftçi ve bekâr makûlesinden taşralıların” fazla kalamaması yüzünden, Konya’ya gelenler arasında İbrahim de (1772-1845) vardır. [Bkn. Şemsettin Kutlu (Hazırlayan), Şair Dertli-I, İstanbul, 1979, Tercüman 1001 Temel Eser: 133, s.13-14] İbrahim, Hacı Asım Usta’nın işlettiği Türbe önündeki Sulu Kahve’de “Ocakçı” olarak çalışmaya başlar. Sulu Kahve âşıklar kahvesidir. Saz ve söz meclisidir. Bu ortamda beş yıl pişen İbrahim, önceleri “Lütfi” [İntihar teşebbüsünden] sonra ise, “Dertli” mahlasıyla divanlar, koşmalar söyler:
 
Nahnü kasemnâ’da taksimde Mevlâ
Bu noksan kısmeti bana mı verdin
Âleme safalar eyledin a’tâ
Derd ile mihneti bana mı verdin
 
[Bkn. A. g. e., s.218-219] Bu türkü aslında Dertli’nin bu şiiri ile okunmaktadır, ancak; daha sonra başka bir güfte giydirilerek konu değişikliğine uğramış ve şiirin bazı mısraları da hatıra olarak kalmıştır.
 
Kaydın başında merhum Sakman’ın 12 telliyle geçiş taksiminin ardından kendisine udi Cenap Kendi ve kanuni Kazım Büyükşalvarcı eşlik ediyor. Ruhları şad olsun…

https://youtu.be/mG4rDPWUzH0?si=T3KQxbmUksg7Xjeo

https://www.youtube.com/@tahirsakman-Konya
 
TAHİR SAKMAN